Τα τελευταία χρόνια, οι νεότερες ενέσιμες θεραπείες για την παχυσαρκία, όπως οι αγωνιστές του υποδοχέα GLP-1 και οι διπλοί αγωνιστές GIP/GLP-1, έχουν αλλάξει σημαντικά τον τρόπο αντιμετώπισης της νόσου. Εκτός από την εντυπωσιακή απώλεια βάρους, συμβάλλουν στη βελτίωση του σακχαρώδους διαβήτη, της αρτηριακής πίεσης, της λιπώδους νόσου του ήπατος και γενικότερα της καρδιομεταβολικής υγείας.

Παράλληλα, έχει αρχίσει να παρατηρείται ένα νέο κλινικό φαινόμενο, που έχει γίνει γνωστό ακόμη και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με τον όρο «Ozempic babies»: γυναίκες που μένουν έγκυες κατά τη διάρκεια της θεραπείας ή λίγο μετά τη διακοπή της.

Πρόκειται για έναν όρο που μπορεί να ακούγεται εντυπωσιακός, αλλά αναδεικνύει μια πραγματική κλινική πρόκληση, η οποία απαιτεί σωστή ενημέρωση τόσο των επαγγελματιών υγείας όσο και των ασθενών.

Γιατί παρατηρούνται περισσότερες εγκυμοσύνες;

Η παχυσαρκία επηρεάζει σημαντικά τη γυναικεία γονιμότητα. Η αντίσταση στην ινσουλίνη, οι ορμονικές διαταραχές και η χρόνια φλεγμονή συχνά οδηγούν σε διαταραχές της ωορρηξίας και υπογονιμότητα.

Η σημαντική απώλεια βάρους που επιτυγχάνεται με τις σύγχρονες θεραπείες μπορεί να:

βελτιώσει την ευαισθησία στην ινσουλίνη,
αποκαταστήσει τη φυσιολογική λειτουργία των ωοθηκών,
ομαλοποιήσει τον εμμηνορρυσιακό κύκλο,
αυξήσει τη συχνότητα της ωορρηξίας.

Το φαινόμενο αυτό είναι ιδιαίτερα εμφανές σε γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS), όπου η απώλεια βάρους μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική βελτίωση της γονιμότητας.

Επιπλέον, για ορισμένα φάρμακα, όπως η τιρζεπατίδη, η καθυστέρηση της γαστρικής κένωσης μπορεί να μειώσει την απορρόφηση των από του στόματος αντισυλληπτικών, ιδιαίτερα κατά την έναρξη της θεραπείας και μετά από κάθε αύξηση της δόσης. Για τον λόγο αυτό, οι επίσημες οδηγίες συνιστούν τη χρήση επιπλέον ή εναλλακτικής μη από του στόματος αντισύλληψης για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

Είναι ασφαλή τα φάρμακα αυτά κατά την εγκυμοσύνη;

Η απάντηση είναι ότι προς το παρόν δεν διαθέτουμε επαρκή δεδομένα που να τεκμηριώνουν την ασφάλειά τους.

Οι περισσότερες διαθέσιμες πληροφορίες προέρχονται από μελέτες σε πειραματόζωα, όπου έχουν παρατηρηθεί:

αυξημένες απώλειες κύησης,
μειωμένη ανάπτυξη του εμβρύου,
διαταραχές στην ανάπτυξη και οστεοποίηση του σκελετού,
συγγενείς δυσπλασίες σε ορισμένα μοντέλα.

Τα μέχρι σήμερα διαθέσιμα δεδομένα από ανθρώπους είναι περιορισμένα αλλά σχετικά καθησυχαστικά, χωρίς να τεκμηριώνουν σημαντική αύξηση συγγενών ανωμαλιών. Ωστόσο, ο αριθμός των καταγεγραμμένων περιστατικών δεν είναι ακόμη αρκετός ώστε να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα.

Για τον λόγο αυτό, οι διεθνείς επιστημονικές εταιρείες και οι κανονιστικοί οργανισμοί δεν συνιστούν τη χρήση των φαρμάκων αυτών κατά την εγκυμοσύνη.

Τι πρέπει να γίνει αν προκύψει εγκυμοσύνη;

Εάν μια γυναίκα διαπιστώσει ότι είναι έγκυος ενώ λαμβάνει θεραπεία για την παχυσαρκία:

Να διακόψει τη θεραπεία.

Η συνέχιση της αγωγής δεν συνιστάται κατά την κύηση.

Να επικοινωνήσει με τον θεράποντα ιατρό και τον γυναικολόγο της.

Η αξιολόγηση θα πρέπει να γίνεται εξατομικευμένα.

Να μην πανικοβληθεί.

Η τυχαία έκθεση κατά τις πρώτες εβδομάδες της κύησης δεν αποτελεί αυτόματα λόγο διακοπής της εγκυμοσύνης. Με βάση τα σημερινά δεδομένα, απαιτείται στενή μαιευτική παρακολούθηση αλλά όχι δραστικές αποφάσεις χωρίς επιστημονική τεκμηρίωση.

Ο οικογενειακός προγραμματισμός είναι μέρος της θεραπείας

Ένα από τα σημαντικότερα μηνύματα που προκύπτουν από τη σύγχρονη εμπειρία είναι ότι η συμβουλευτική για την αναπαραγωγική υγεία πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της αντιμετώπισης της παχυσαρκίας.

Κάθε γυναίκα αναπαραγωγικής ηλικίας που ξεκινά θεραπεία θα πρέπει να ενημερώνεται ότι:

η γονιμότητά της μπορεί να βελτιωθεί σημαντικά,
ενδέχεται να χρειάζεται αποτελεσματική αντισύλληψη,
αν επιθυμεί εγκυμοσύνη, αυτή θα πρέπει να προγραμματίζεται,
η θεραπεία συνήθως χρειάζεται να διακοπεί πριν από τη σύλληψη σύμφωνα με τις οδηγίες του κάθε φαρμάκου.

Σε περιπτώσεις αμφιβολίας, η συνεργασία του θεράποντος ιατρού με τον γυναικολόγο αποτελεί την καλύτερη προσέγγιση.

Τι ισχύει για τον θηλασμό;

Τα διαθέσιμα δεδομένα για τη χρήση των φαρμάκων αυτών κατά τον θηλασμό παραμένουν περιορισμένα. Μέχρι να υπάρξουν περισσότερες επιστημονικές αποδείξεις, η χρήση τους γενικά δεν συνιστάται κατά τη διάρκεια του θηλασμού.

Το μήνυμα που πρέπει να κρατήσουμε

Οι ενέσιμες θεραπείες για την παχυσαρκία αποτελούν μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις της σύγχρονης ιατρικής. Εκτός από την απώλεια βάρους, μπορούν να βελτιώσουν τη συνολική μεταβολική υγεία και, σε πολλές γυναίκες, να αποκαταστήσουν τη φυσιολογική γονιμότητα.

Η εμφάνιση περισσότερων εγκυμοσυνών κατά τη διάρκεια της θεραπείας δεν αποτελεί αποτυχία της αγωγής, αλλά μια αναμενόμενη συνέπεια της βελτίωσης της αναπαραγωγικής λειτουργίας και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ειδικών φαρμακολογικών ιδιοτήτων των σκευασμάτων.

Το σημαντικό είναι ότι η θεραπεία της παχυσαρκίας δεν πρέπει να περιορίζεται στη συνταγογράφηση ενός φαρμάκου. Η ενημέρωση για την αντισύλληψη, ο οικογενειακός προγραμματισμός και η συνεργασία μεταξύ παθολόγου, ενδοκρινολόγου, γενικού ιατρού και γυναικολόγου αποτελούν βασικά στοιχεία της ολοκληρωμένης φροντίδας.

Η σωστή ενημέρωση δεν αποσκοπεί στο να προκαλέσει ανησυχία, αλλά στο να επιτρέψει στις γυναίκες να λαμβάνουν τεκμηριωμένες αποφάσεις για την υγεία και την οικογένειά τους.

Βιβλιογραφία

FDA Prescribing Information: Tirzepatide (Mounjaro®, Zepbound®).
FDA Prescribing Information: Semaglutide (Ozempic®, Wegovy®).
European Medicines Agency (EMA). Product Information.
American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG).
American Diabetes Association. Standards of Care in Diabetes.
Recent multicenter observational studies on first-trimester exposure to GLP-1 receptor agonists (2024–2025).

Με στοιχεία από τη Διεθνή βιβλιογραφία, το άρθρο https://www.huffingtonpost.gr και τη βοήθεια του Chat-GPT (Ιούνιος 2026)